آزمایش PFT چیست ؟ تست عملکرد ریوی اسپیرومتری

آزمایش PFT یا همان تست عملکرد ریوی اسپیرومتری، شامل چندین آزمایش مختلف است که برای ارزیابی مکانیک ریه‌ها، تبادل گاز و اختلال اسید و باز از طریق اندازه‌گیری اسپیرومتریک، حجم ریه‌ها و گازهای خون شریانی استفاده می‌شود.

در این مقاله از مجله ایده آل مگ شما را با آزمایش PTF ، مراحل انجام آن و همچنین تفسیر نتایجش بیشتر آشنا خواهیم کرد. پس توصیه می‌کنیم تا انتها با ما همراه باشید

آزمایش PFT چیست

آزمایش اسپیرومتری در تست عملکرد ریوی گنجانده شده است. اسپیرومتر ابزاری است که ظرفیت، حجم و میزان جریان ریه را اندازه‌گیری می‌کند. این ابزار، از یک زنگوله معلق در یک ظرف آب تشکیل شده است.

زنگوله معلق در پاسخ به تنفس، بالا و پایین می‌رود. حرکت زنگ بر روی کیموگراف یا پتانسیومتر الکتریکی ثبت می‌شود. الگوی جریان هوا روی نمودار، باید برای شناسایی مصنوع و ناهنجاری‌ها مانند سرفه و انسداد مجاری هوایی فوقانی تفسیر شود.

این آزمایش شامل توانایی تنفس و ریه‌های شما برای انتقال اکسیژن به بقیه بدن است. در صورت وجود موارد زیر، پزشک شما ممکن است این آزمایش را انجام دهد:

آزمایش PTF چگونه انجام می شود ؟

  • اگر علائم مشکلات ریوی دارید
  • اگر به طور منظم در معرض مواد خاصی در محیط یا محل کار هستید
  • برای نظارت بر روند بیماری مزمن ریه، مانند آسم یا بیماری انسدادی مزمن ریوی (COPD)
  • برای ارزیابی میزان عملکرد ریه های شما قبل از عمل جراحی

چرا آزمایش PFT انجام می‌شود؟

پزشک شما این آزمایش را برای تعیین نحوه عملکرد ریه‌ها انجام می‌دهد. اگر قبلا یک بیماری داشته باشید که بر ریه‌های شما تأثیر گذاشته است، پزشک ممکن است این آزمایش را انجام دهد تا ببیند آیا شرایط در حال پیشرفت است یا چگونه به درمان پاسخ می‌دهد.

آزمایش pft چیست

PFT  می‌تواند به تشخیص موارد زیر کمک کند:

  • آسم
  • آلرژی
  • برونشیت مزمن
  • عفونت‌های تنفسی
  • فیبروز ریه
  • برونشکتازی، حالتی است که در آن مجاری تنفسی در ریه‌ها کشیده و گسترش می‌یابد
  • COPD که قبلا آمفیزم نامیده می‌شد
  • آزبستوز، شرایطی که در اثر قرار گرفتن در معرض آزبست ایجاد می‌شود
  • سارکوئیدوز، التهاب ریه‌ها، کبد، غدد لنفاوی، چشم‌ها، پوست یا سایر بافت‌ها
  • اسکلرودرما، بیماری که بر بافت همبند شما تأثیر می‌گذارد
  • تومور ریوی
  • سرطان ریه
  • ضعف عضلات دیواره قفسه سینه

چگونه می‌توانم برای آزمایش عملکرد ریوی آماده شوم؟

اگر از داروهایی مانند داروهای مورد استفاده در آسم یا برونشیت مزمن استفاده می کنید که راه‌های هوایی شما را باز می‌کنند، ممکن است پزشک از شما بخواهد قبل از آزمایش مصرف آنها را قطع کنید.

اگر مشخص نیست که باید دارو خود را مصرف کنید یا نه، حتما از پزشک خود بپرسید. داروهای ضد درد نیز ممکن است بر نتایج آزمایش تأثیر بگذارند. شما باید در مورد هر داروی بدون نسخه و بدون نسخه‌ای که درد می‌خورید به پزشک خود بگویید.

مهم است که قبل از آزمایش، یک وعده غذایی بزرگ نخورید. شکم پر می‌تواند از استنشاق کامل ریه‌های شما جلوگیری کند. همچنین باید قبل از آزمایش، از خوردن غذا و نوشیدنی‌های حاوی کافئین مانند شکلات، قهوه و چای خودداری کنید. کافئین می‌تواند باعث بازتر شدن راه‌های هوایی شما شود که می‌تواند بر نتایج آزمایش شما تأثیر بگذارد.

همچنین باید حداقل یک ساعت قبل از آزمایش PFT  از استعمال سیگار و همچنین ورزش‌های سنگین، خودداری کنید. در این تست، حتماً لباس‌های گشاد بپوشید. لباس تنگ ممکن است تنفس شما را محدود کند. همچنین باید از پوشیدن جواهراتی که ممکن است بر تنفس شما تاثیر بگذارد، خودداری کنید.

اگر اخیرا جراحی چشم، قفسه سینه یا شکم یا یک حمله قلبی داشته‌اید، احتمالاً باید تا زمان بهبودی کامل این آزمایش را به تأخیر بیندازید.

در طول آزمایش‌ PTF چه اتفاقی می‌افتد؟


اسپیرومتری

آزمایش PTF شما ممکن است شامل اسپیرومتری باشد که میزان هوای تنفس شما را در داخل و خارج اندازه‌گیری می‌کند. برای این آزمون، شما جلوی دستگاه می‌نشینید و مجهز به یک دهان‌گیر می‌شوید.

تست عملکرد ریوی اسپیرومتری

مهم است که دهان کاملا متناسب باشد تا تمام هوایی که تنفس می‌کنید به داخل دستگاه برود. همچنین برای جلوگیری از نفس کشیدن هوا از طریق بینی، گیره بینی خواهید بست. تکنسین تنفسی نحوه تنفس را برای آزمایش توضیح می‌دهد.

سپس ممکن است به طور طبیعی نفس بکشید. پزشک شما از شما می‌خواهد تا چند ثانیه به صورت عمیق یا در سریع‌ترین حالت ممکن نفس بکشید.

همچنین ممکن است از شما بخواهند که دارویی تنفس کنید که مجاری تنفسی شما را باز کند. سپس دوباره دستگاه را نفس می‌کشید تا ببینید آیا دارو بر عملکرد ریه شما تأثیر می‌گذارد یا خیر.

آزمون پلتیسموگرافی

آزمایش پلتیسموگرافی حجم گاز در ریه‌های شما، معروف به حجم ریه، را اندازه‌گیری می‌کند. برای این آزمایش، شما در یک غرفه کوچک می‌نشینید یا می‌ایستید و به دهان نفس می‌کشید. پزشک می‌تواند با اندازه‌گیری فشار در غرفه در مورد حجم ریه شما اطلاعاتی کسب کند.

تست ظرفیت انتشار

این آزمایش میزان عملکرد کیسه‌های هوای کوچک داخل ریه‌ها را که آلوئول نامیده می‌شوند، ارزیابی می‌کند. برای این قسمت از آزمایش عملکرد ریوی، از شما خواسته می‌شود که گازهای خاصی مانند اکسیژن، هلیم یا دی‌اکسید‌کربن را تنفس کنید.

همچنین ممکن است در یک گاز ردیاب نفس بکشید. دستگاه می‌تواند زمان تنفس این گاز را تشخیص دهد. این آزمایش مشخص می‌کند که ریه‌های شما چگونه قادر به انتقال اکسیژن و دی‌اکسید‌کربن به جریان خون شما هستند.

خطرات آزمایش عملکرد ریوی چیست؟

در صورت وجود موارد زیر، PFT می‌تواند مشکلاتی ایجاد کند:

  • شما اخیرا دچار حمله قلبی شده‌اید
  • شما اخیرا جراحی چشم کرده‌اید
  • شما اخیرا جراحی قفسه سینه کرده‌اید
  • شما اخیرا جراحی شکم کرده‌اید
  • شما یک عفونت تنفسی شدید دارید
  • شما بیماری قلبی ناپایداری دارید

PFT معمولاً برای اکثر افراد بی‌خطر است. با این حال، از آنجا که آزمایش ممکن است شما را ملزم به نفس کشیدن و خارج کردن سریع آن کند، ممکن است احساس سرگیجه کنید و خطر بیهوش شدن شما وجود دارد. در صورت احساس سبکی سر، به پزشک خود بگویید. اگر مبتلا به آسم هستید، آزمایش ممکن است شما را دچار حمله آسم کند. 

نتایج آزمایش PTF

مقادیر مشاهده شده با استفاده از معادلات محاسبه شده با توجه به سن، قد، جنس، نژاد و وزن، به صورت درصد نرمال گزارش می‌شوند.

اگر نتایج کمتر از ۸۰٪ مقادیر محاسبه شده باشد، غیر طبیعی تلقی می‌شود. اندازه‌گیری اسپیرومتری، ظرفیت حیاتی اجباری، حجم بازدم و اوج جریان، برای مقدار پیش‌بینی شده برای سن، نژاد، جنس و قد است.

میانگین نتایج متوسط برای بزرگسالان
حجم جاری ۵۰۰ cc
حجم ذخیره بازدم (ERV) ۱۵۰۰ cc
حجم باقیمانده (RV) ۱۵۰۰ cc
حجم ذخیره تنفسی (IRV) ۲۰۰۰ cc
ظرفیت انتشار مونوکسیدکربن ۲۵ mL/min/mm Hg
ظرفیت حیاتی اجباری (FVC) >80% از حجم پیش بینی شده
حجم بازدم اجباری (FEV1) >80% از حجم پیش بینی شده
نسبت FEV1/FVC >80%
افراد سالخورده ۷۰%–۸۰%
جریان بازدم اجباری (FEF) 25–۷۵ >50%

سخن پایانی 

آزمایش pft یا آزمایشات عملکرد ریوی ابزاری مهم در تحقیق و کنترل بیماران با آسیب‌شناسی تنفسی است. آن‌ها اطلاعات مهمی در رابطه با مجاری تنفسی بزرگ و کوچک، پارانشیم ریوی و اندازه و یکپارچگی بستر مویرگی ریوی ارائه می‌دهند.

اگرچه این آزمایش به خودی خود، تشخیصی را ارائه نمی‌دهند، اما الگوهای مختلف ناهنجاری در بیماری‌های مختلف تنفسی دیده می‌شود که به ایجاد تشخیص کمک می‌کند.

آزمایشات عملکرد ریوی ابزاری مهم در ارزیابی بیماران مبتلا به بیماری تنفسی مشکوک یا شناخته شده است. آن‌ها همچنین در ارزیابی بیماران قبل از جراحی‌های بزرگ مهم هستند. تفسیر آزمایشات، که مستلزم آگاهی از مقادیر طبیعی و ظاهر منحنی‌های حجم جریان است، باید با سابقه بالینی بیمار و ارائه آن ترکیب شود.

ممکن است شما دوست داشته باشید

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

*

code