دریاچه ارومیه کجاست

در ایران زیبا، کوه‌ها، دشت‌ها، جنگل‌ها، رودها، چشمه‌ها، آبشارهای شگفت‌انگیز، کویرها، غارها و هزاران جاذبه‌ی رنگارنگ و متفاوت دیگر وجود دارند، که بازدید از هر کدام از آن‌ها، تجربه و لذت بخصوصی را به بیننده القا می‌کنند، اما در میان تمامی این جاذبه‌ها دریاچه‌ها توانسته‌اند سهم زیادی از علاقه افراد را به بازدید از طبیعت به خود اختصاص دهند و اصولا سفر کردن و بازدید از جاذبه‌های طبیعی و تاریخی نقاط مختلف ایران و جهان برای بسیاری از افراد لذت بخش است و کم‌تر کسی را خواهید دید که علاقه‌ای به سفر کردن و بازدید از جاذبه‌های مختلف را نداشته باشد. سراسر ایران زیبا را جاذبه‌هایی طبیعی و تاریخی فرا گرفته‌اند، که هر کدام از آن‌ها با هم متفاوت هستند به گونه‌ای که یک به یک آن‌ها را می‌توان منحصر به فرد و خاص دانست، اما برخی از آن‌ها آنقدر شگفت‌انگیز هستند که حتی در جهان نیز آوازه نام آن‌ها پیچیده است. یکی از شاخص‌ترین و متفاوت‌ترین این جاذبه‌های طبیعی، دریاچه ارومیه است، که قصد داریم در این مطلب بیشتر راجع به آن صحبت کنیم.

به قصد بازدید از دریاچه زیبای ارومیه راهی شمال غربی ایران می‌شویم، پس شما هم همراه ما کوله‌بارتان را بردارید تا با گوشه گوشه این جاذبه‌ی بسیار زیبا آشنا شوید و به تماشای زیبایی‌های آن بنشینید.

معرفی دریاچه ارومیه

دریاچه ارومیه یکی از بزرگ‌ترین و زیباترین دریاچه‌های ایران است، که در شمال غربی ایران و شهر ارومیه قرار گرفته است، این دریاچه در جهان بسیار شناخته شده است و پیش از خشکسالی عنوان دومین دریاچه شور در جهان را به خود اختصاص داده بود، که بعدها این جایگاه، به جایگاه ششم تنزل پیدا کرد.

قطعا اگر بخواهیم در هر کجا از مشهورترین جاذبه‌های طبیعی ایران صحبت کنیم، محال ممکن است که از دریاچه ارومیه و زیبایی‌های آن یاد نکنیم. متاسفانه این دریاچه در چند سال اخیر با فراز و نشیب‌های بسیاری روبرو بوده است که باز با وجود تمامی نامهربانی‌هایی که در حق آن شده است، زیبا و متفاوت بنظر می‌رسد و سالانه گردشگران زیادی را از نقاط مختلف ایران و جهان جذب خود می‌کند.

دریاچه ارومیه

در معرفی دریاچه ارومیه براساس تقسیمات کشوری، اینطور آمده است، که این دریاچه در میان دو استان آذربایجان شرقی و غربی قرار گرفته است و نام آن نیز براساس نام مرکز استان آذربایجان غربی انتخاب شده است و در زمان حکومت رضا شاه، به افتخار ایشان به دریاچه ارومیه، دریاچه رضائیه می‌گفتند، که از سال ۱۳۵۷ به بعد یعنی پس از به پیروزی رسیدن انقلاب اسلامی، مجدد نام آن به ارومیه تغییر پیدا کرد و جالب است بدانید که دریاچه ارومیه در زبان‌های مختلفی همچون پارسی کهن، زبان ارمنی و… نام‌های متفاوت دیگری نیز دارد.

این دریاچه که بزرگ‌ترین دریاچه ایران می‌باشد، پیش از اینکه درگیر مشکلاتی همچون خشکسالی باشد با مساحتی بالغ بر ۶ هزار کیلومتر مربع، به عنوان بیست و پنجمین دریاچه بزرگ دنیا از آن یاد می‌شد و هم اکنون نیز جایگاه ششمین دریاچه شور در دنیا و بزرگ‌ترین دریاچه شور در خاورمیانه را دارد.

برای مطالعه: جاهای دیدنی هشترود

تنوع زیستی

محیط دریاچه ارومیه، محیطی خشک و آبی است، که از بخش‌های مختلفی همچون: تراس‌های فوقانی، نواحی کوهستانی و فلات‌ها تشکیل شده است، که این مجموعه و تمامی اجزای تشکیل دهنده آن به سکونتگاهی برای بسیاری از جانداران تبدیل شده‌اند. در هر بخشی از دریاچه براساس بررسی‌های صورت گرفته، جاندارانی زندگی می‌کنند، که در واقع به خطر افتادن دریاچه ارومیه می‌تواند زیستگاه این جانداران را به محیطی نا امن تبدیل کند.

تنوع زیستی

  • پوشش گیاهی این منطقه متشکل از ۵۴۶ گونه گیاهی است، که این تعداد خود متشکل از گیاهان آب پسند، شور پسند، خشکی زی و شن پسند است.
  • در تنوع زیستی دریاچه ارومیه، تولید انبوه جلبک‌های سبز و آبی، زنجیره‌ای غذایی را تشکیل داده‌اند.
  • آرکئوباکتر و باکتری‌های موجود در این دریاچه متشکل از ۶۲ گونه متفاوت هستند.
  • در تنوع زیستی دریاچه ارومیه، ۲۷ گونه پستاندار نیز بخشی از این سکونتگاه را به تصاحب خود درآورده‌اند.
  • خزندگان این منطقه ۴۱ گونه هستند.
  • ۵ گونه از نرم‌تنان دو کفه‌ای در این زیستگاه هستند.
  • دریاچه ارومیه، زیستگاه تعداد ۲۱۲ و یا ۲۲۶ گونه پرنده است.
  • در دریاچه ارومیه و جزایر آن، ۲۷ گونه ماهی زیست می‌کنند.
  • قارچ‌های میکروسکوپی این زیستگاه ۴۲ گونه هستند.
  • ۴۷ گونه فسیل، ۷ گونه دو زیست و ۴۱ گونه خزنده نیز در این زیستگاه یافت می‌شوند.

علاوه بر موارد گفته شده، دریاچه ارومیه در فصل زمستان میزبان تعداد زیادی از مرغان آبزی است. در این فصل گروه بزرگی از مرغان دراز پا، ارد‌ک‌ها، پلیکان‌های سفید و فلامینگوها در این زیستگاه مستقر می‌شوند و زیست می‌کنند و با توجه به بررسی‌های صورت گرفته منبع اصلی تغذیه این پرندگان بخصوص فلامینگوها در این زیستگاه، آبزی به نام آرتمیا است.

آرتمیا نوعی آبزی سخت پوست است، که در آب‌های شور می‌تواند به تکثیر و زیست خود ادامه دهد، که با هر بار خشک شدن آب این دریاچه، از تعداد این آبزی شور زیست نیز کاسته می‌شود و جالب است بدانید شوری بیش از حد آب دریاچه ارومیه، مانع از زیست دیگر آبزیان در آب این دریاچه می‌شود.

دریاچه ارومیه در جدال با مرگ

خبر خشک شدن آب دریاچه ارومیه از اواسط دهه ۸۰ تقریبا همه جا را پر کرد، چرا که این خشکسالی موجب شد تا ۸۸ درصد از مساحت آن از دست برود. اما چه عواملی توانستند تا این اندازه موجب خشک شدن آب دریاچه ارومیه شوند؟

قطعا در پاسخ به این سوال می‌توان گفت عوامل انسانی بیشترین دخالت را در تسریع بخشیدن به خشکسالی آن دارند، چرا که احداث پل و بزرگراه شهید کلانتری بر روی دریاچه و وجود زمین‌های کشاورزی بسیار در اطراف دریاچه، موجب شدند تا این دریاچه بسیار زیبا به خطر بیفتد.

دریاچه ارومیه

تغییر رنگ دریاچه ارومیه

با خشک شدن آب دریاچه بر اثر مصرف بی‌رویه از منابع آب حوزه آب‌ریز برای کاشت و پرورش محصولات کشاورزی در اطراف دریاچه، شوری آب دریاچه ارومیه روز به روز بیشتر از قبل شد، به همین خاطر آب نیلگون دریاچه ارومیه به رنگ قرمز تغییر پیدا کرد.

همانطور که از پیش گفتیم، شور بودن آب دریاچه تنها به نفع تنها آبزی این دریاچه، یعنی آرتمیا است، که تکثیر بیش از اندازه این آبزی و فعالیت‌های موجودات میکروسکوپی در کنار هم، موجب قرمز رنگ شدن آب دریاچه شده‌اند.

پارک ملی دریاچه ارومیه

دریاچه ارومیه یکی از بزرگ‌ترین پارک‌های ملی ایران است، که در سال ۱۳۵۲ نام آن به ثبت رسیده است و در واقع قرار گرفتن نام آن در فهرست پارک‌های ملی ایران، به خاطر تنوع  زیستی این منطقه است. در وسعت ۴۶۲۶۰۰ هکتاری پارک ملی دریاچه ارومیه گونه‌های مختلف جانوری و گیاهی رشد و تکثیر پیدا کرده‌اند.

علاوه بر به ثبت رسیدن این دریاچه به عنوان پارک ملی در سال ۱۳۵۲، در سال ۱۳۵۴ و ۱۳۵۵ در فهرست جهانی نام این دریاچه به عنوان ذخیره‌گاه زیست کره نیز به ثبت رسید، در واقع به مناطق حفاظت شده طبیعی- زیستی بین‌المللی ذخیره‌گاه زیست کره گفته می‌شود. مناطقی که در این فهرست قرار می‌گیرند، به طور اختصاصی تحت حفاظت یونسکو قرار می‌گیرند تا از عوامل خطرساز مصون بمانند.

دریاچه ارومیه

برای مطالعه: مناطق گردشگری میاندوآب

حوضه آب‌ریز دریاچه ارومیه

در دنیا تعداد زیادی آبگیر دائمی وجود دارند که دریاچه ارومیه یکی از بزرگ‌ترین این آبگیرها در شمال غرب فلات ایران و آسیای غربی است. ۵۱٫۸۷۶ کیلومتر مربع یعنی معادل ۳% مساحت کل کشور ایران، حوضه آب‌ریز این دریاچه است.

۶۰ رودخانه در سیر آب کردن دریاچه ارومیه نقش دارند که از مجموع این ۶۰ رودخانه، ۳۹ رودخانه دوره‌ای و ۲۱ رودخانه دیگر فصلی و یا همان دائمی هستند و از میان آن‌ها فقط سه رودخانه ورودی‌های اصلی به دریاچه هستند. این سه رودخانه عبارت‌اند از: تلخه رود، سیمینه رود و زرینه رود

از جمله دشت‌های این حوضه، که در ایران از دشت‌های ارزشمند برای کشاورزی و دامداری هستند می‌توان به دشت اشنویه، دشت ارومیه، دشت نقده، دشت سلماس، دشت میاندوآب و… اشاره کرد، که خشکسالی دریاچه ارومیه می‌تواند خسارت‌های جبران ناپذیری به این دشت‌ها، اقتصاد مردم مناطق اطراف دریاچه و حتی سلامتی‌ آن‌ها براساس بیماری‌های ریوی ایجاد شده وارد کند.

برای این دسه از مشکلات و خشکسالی دریاچه ارومیه قرار بر اندیشیدن تدابیری بود، که متاسفانه مهم‌ترین آن‌ها در حد همان حرف باقی ماند.

دریاچه ارومیه

دیدنی‌ها و تفریحات دریاچه ارومیه

در بازدید از دریاچه ارومیه، شما با دیدنی‌های دیگری روبرو خواهید بود، که در اینجا چند مورد از آن‌ها را به شما معرفی می‌کنیم.

جزایر دریاچه

در دریاچه ارومیه، جزایر متعددی در اندازه‌های بزرگ و کوچک وجود دارند، که تعداد آن‌ها به ۱۰۲ جزیره می‌رسد. این جزایر از زیبایی‌های دریاچه ارومیه هستند، که تعدادی از آن‌ها فاقد حیات و تعدادی دیگر از آن‌ها محلی برای رشد و تکثیر گونه‌های مختلف و خاصی از گیاهان و جانوران هستند. از مهم‌ترین این جزایر می‌توان به جزیره کبودان، اشک، اسپیر، جزایر نهگانه، آرزو و عثمان اشاره کرد، که عثمان کوچک‌ترین جزیره در میان این جزایر است و جزایر نهگانه نیز محلی برای تخم‌گذاری پرندگان هستند.

جزایر دریاچه زیبای ارومیه

کریستال‌های نمکی

کریستال‌های نمکی در اطراف دریاچه ارومیه، از دیگر دیدنی‌ها و جذابیت‌های این منطقه هستند، که گاها به شکل تپه‌هایی برفی و سفید رنگ، زیبایی‌های خاصی به جزایر دریاچه ارومیه می‌بخشند.

منطقه کاظم داشی

منطقه کاظم داشی که بیشتر شبیه یک شبه جزیره در دریاچه ارومیه است، در ساحل غربی دریاچه قرار دارد، که تا پیش از خشک شدن آب دریاچه، به طور کامل درون آب دریاچه قرار داشت، اما پس از خشکسالی بخش اعظمی از آن به ساحل دریاچه افزوده شد، اما باز با این وجود این منطقه در فصل رویش شقایق‌های وحشی جلوه‌ی خاص و بسیار زیبایی را از خود به نمایش می‌گذارد، که چشم هر بیننده‌ای با دیدن آن خیره می‌شود و این فرصت مناسبی است تا عکاسان زیباترین تصاویر را به ثبت برسانند.

قایق‌سواری و تماشای جزیره‌ها

در زمان پر آب بودن دریاچه ارومیه یکی از پرطرفدارترین تفریحات این منطقه قایق‌سواری در آب دریاچه و سر زدن به گوشه گوشه از زیبایی‌ها و تماشای جزایر آن بود، که پس از خشکسالی این تفریح مسیر فراموش شدن را سپری می‌کرد، تا اینکه آبگیری دریاچه در سال ۹۸ پس از بارش باران‌های فراوان، دوباره این امکان را فراهم آورد تا بازدیدکنندگان بتوانند به این تفریح لذت‌بخش بپردازند.

قایق سواری

تماشای پرندگان

اگر دریاچه ارومیه درگیر خشکسالی نباشد، به تماشا نشستن پرندگان مهاجر در فصل هجرتشان به جزایر این دریاچه، بسیار لذت‌بخش خواهد بود. از جمله این پرندگان نادر و بسیار زیبا می‌توان به نوک خنجری، پلیکان، فلامینگو، اردک پیسه، لک لک و… اشاره کرد. وجود این پرندگان در جزایر دریاچه زیبای ارومیه، موجب می‌شوند تا هر ساله تعداد زیادی از گردشگران در فصل مهاجرت پرندگان از این منطقه بسیار زیبا دیدن کنند.

گِل بازی

گِل بازی یکی از تفریحاتی است که ممکن است برای هر کسی لذت بخش باشد، حال اگر این گل بازی سرشار از خواص درمانی باشد، قطعا طرفداران بیشتری پیدا خواهد کرد. کف دریاچه ارومیه از گل و لایی سیاه رنگ تشکیل شده است، که به خاطر خواص آب دریاچه، این گِل خمیری و سیاه رنگ نیز در درمان بسیاری از امراض موثر است.

بیماری‌های پوستی، بیماری‌های زنان، بیماری‌های روماتیسمی، اختلالات سوخت و ساز بدن و بسیاری دیگر از بیماری‌ها به واسطه استفاده از گل و لای کف دریاچه ارومیه قابل درمان هستند.

گل بازی

تماشای غروبی حیرت‌انگیز

اگر زمانی تصمیم گرفتید تا از دریاچه بسیار زیبای ارومیه دیدن کنید، حتما تا غروب را در کنار این دریاچه بمانید، چرا که زیباترین صحنه‌ها را می‌توان در غروب تماشایی این دریاچه مشاهده کرد و به عکاسی و ثبت تصاویری خارق‌العاده از دریاچه ارومیه پرداخت.

سخن پایانی

یکی از بی‌نظیرترین جاذبه‌های طبیعی ایران و جهان دریاچه ارومیه است، که پیشنهاد می‌کنیم حتما در برنامه‌هایتان وقتی را برای بازدید از آن خالی نگه ندارید، تا شما نیز همانند هر گردشگر دیگری از زیبایی‌های آن بهره‌مند شوید. البته هر زمان و موقعیتی برای بازدید از این دریاچه مناسب نیست، چرا که لذت بردن از زیبایی‌های این منطقه حاکم بودن یک جو آرام و آب و هوایی معتدل بر منطقه را می‌طلبد، که به چنین شرایطی فقط در فصل بهار و تابستان می‌توانید دست پیدا کنید.

دریاچه ارومیه

توصیه می‌کنیم در بازدید از این دریاچه بسیار زیبا به عنوان یک وظیفه انسانی مراقب حال این دریاچه زخم خورده باشید و بیشتر از آنچه که بوده و هست، زیبایی‌های آن را به خطر نیندازید و همینطور پیشنهاد می‌کنیم خرید سوغاتی‌های این منطقه را فراموش نکنید.

ممکن است شما دوست داشته باشید

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

*

code