آزمایش پرولاکتین و تیروئید جایگاه ویژهای در چکاپ سالانه زنان دارند و دستیابی به دقیقترین نتایج از این آزمایشها مستلزم این است که شرایط آزمایش پرولاکتین و تیروئید را به دقت رعایت کنید.
آزمایش تیروئید نیاز به ناشتایی اجباری ندارد و مصرف داروی تیروئید در روز آزمایش، میتواند نتیجه نهایی را دچار اختلال کند. درحالیکه آزمایش پرولاکتین نسبت به تیروئید حساسیتهای بیشتری داشته و انجام فعالیتهای ورزشی و جنسی، بیخوابی و حتی استرس پیش از آن ممنوع است. مطلب پیشِ رو راهنمای خوبی برای آگاهی از شرایط آزمایش پرولاکتین و تیروئید است و به شما کمک میکند تا هر آزمایش را به بهترین شکل ممکن انجام دهید.
شرایط دقیق آزمایش پرولاکتین قبل از نمونهگیری
آزمایش پرولاکتین که برای ارزیابی هورمون پرولاکتین یا هورمون شیر انجام میشود، نیاز به آمادگی و شرایط ویژهای دارد. هر چه نکات توصیهشده برای این آزمایش با دقت بیشتری رعایت شود، نتیجه بهدستآمده دقیقتر و اقدامات درمانی موثرتر خواهد بود.
ناشتا بودن در آزمایش پرولاکتین
خوردن غذا دقیقاً پیش از آزمایش، یکی از عواملی است که باعث اختلال در نتیجه آزمایش پرولاکتین خواهد شد. به همین دلیل توصیه میشود از حدود ۸ ساعت پیش از آزمایش به جز آب چیز دیگری میل نکنید تا نتیجه آن دقیقتر باشد.
بهترین زمان انجام آزمایش پرولاکتین
زمان مناسب انجام آزمایش پرولاکتین در ابتدای روز و حدود ۲ تا ۳ ساعت بعد از بیدار شدن از خواب است. این آزمایش بنا به درخواست پزشک در هر روزی از سیکل ماهانه خانمها قابل انجام است و گاهی توصیه میشود که حتماً در روز دوم یا سوم پریود انجام شود. برای راحتی کار میتوانید انجام آزمایش در محل را انتخاب کنید.
کارهایی که قبل از آزمایش پرولاکتین ممنوع است
بعضی کارها و فعالیتها میتوانند به صورت مستقیم یا غیرمستقیم بر نتیجه آزمایش پرولاکتین تأثیر بگذارند. بنابراین توصیه میشود پیش از آزمایش از انجام کارهای زیر خودداری کنید:
فعالیت بدنی و ورزش
پوشیدن لباس زیر تنگ
تحریک و لمس پستانها
رابطه جنسی
شیر دادن به نوزاد
استرس
صرف غذا
بیخوابی
داروهایی که نتیجه پرولاکتین را تغییر میدهند
بعضی از داروها سطح پرولاکتین خون را تغییر داده و نتیجه آزمایش را با اختلال مواجه میکنند. این داروها عبارتند از:
بعضی از داروهای اعصاب و روان
داروهای هورمونی از جمله قرصهای ضدبارداری
گروهی از داروهای گوارشی
برخی از مسکنها
264172544
شرایط آزمایش تیروئید قبل از مراجعه به آزمایشگاه
برای دریافت دقیقترین نتیجه از آزمایش تیروئید، لازم است چند نکته زیر را پیش از مراجعه به آزمایشگاه رعایت کنید:
ناشتا بودن در آزمایش تیروئید
آزمایش تیروئید ناشتایی اجباری ندارد. اما با توجه به این که مصرف بعضی از خوراکیها ممکن است بر سطح این هورمون تاثیر بگذارد، بهتر است چند ساعت پیش از انجام آزمایش چیزی میل نکنید.
بهترین زمان انجام آزمایش تیروئید
آزمایش تیروئید برخلاف پرولاکتین حساسیت زمانی ندارد و در هر ساعت از روز قابل انجام است. با این حال توصیه میشود در صورت لزوم تکرار و تداوم آزمایش در دورههای منظم، همیشه آن را در یک زمان خاص (مثلاً همیشه صبح یا عصر) انجام دهید.
نحوه مصرف داروهای تیروئیدی قبل از آزمایش
مصرف داروهای تیروئیدی در روز آزمایش، با بالا بردن سطح هورمون تیروئید در بدن باعث اختلال در نتیجه آزمایش خواهد شد. بنابراین لازم است صبح روز آزمایش از مصرف دوز داروی تیروئیدتان خودداری کرده و آن را بعد از انجام آزمایش بخورید.
تفاوت شرایط آزمایش پرولاکتین و تیروئید
آزمایش پرولاکتین بسیار نسبت به زمان حساس است و باید بعد از برخاستن از خواب انجام شود؛ درصورتیکه آزمایش تیروئید را میتوان در هر زمان از روز انجام داد.
هیجان، استرس، رابطه جنسی، ورزش و بیخوابی از مواد ممنوعه پیش از آزمایش پرولاکتین هستند. اما این موارد تأثیری بر نتیجه آزمایش تیروئید ندارند.
آزمایش تیروئید و پرولاکتین ناشتایی اجباری ندارند. با این حال مصرف غذا پیش از آزمایش پرولاکتین توصیه نمیشود.
طیف وسیعی از داروها مثل داروهای هورمونی و اعصاب و روان باعث اختلال در نتیجه آزمایش پرولاکتین میشوند. درحالیکه آزمایش تیروئید، بیشتر به داروهای تیروئیدی حساس است .
چه زمانی باید آزمایش پرولاکتین و تیروئید تکرار شود؟
گاهی لازم است که آزمایش پرولاکتین یا تیروئید تکرار شود. مثلاً اگر به دلیل شرایط نامناسب بیمار در زمان آزمایش، عبور خفیف از بازه نرمال یا نبود علائم دیگر، نتیجه غیرطبیعی یا مشکوک باشد، پزشک توصیه میکند آزمایش را با فاصله زمانی مناسب تکرار کنید. از سوی دیگر، افزایش کاذب پرولاکتین بسیار شایع است و به دلیل خواب نامناسب، استرس هنگام آزمایش یا قبل از آن، فعالیت بدنی سنگین و مصرف بعضی از داروها ایجاد میشود. در چنین مواردی تکرار آزمایش میتواند کمککننده باشد.
علاوه بر این، بسیاری از بیماران مبتلا به اختلالات تیروئید و زنان باردار لازم است در دورههای زمانی منظم از نظر سطح هورمونهای تیروئیدی بررسی و آزمایش شوند. تعیین فاصله مناسب بین آزمایشها بر عهده پزشک معالج است. مثلاً توصیه میشود تکرار آزمایش پرولاکتین در صورت مشکوک بودن نتیجه، با یک یا دو هفته فاصله از آزمایش اول انجام شود. درصورتیکه آزمایش تیروئید برای تنظیم سطح این هورمون، حدود دو ماه است.
شما میتوانید به کمک آنی آزما آزمایش در منزل شمال تهران یا هر نقطه دیگری از پایتخت و سایر شهرها انجام دهید و جواب آزمایش خود را در سریعترین زمان ممکن دریافت کنید. آگاهی از شرایط آزمایش پرولاکتین و تیروئید به شما کمک میکند تا از تکرار بیدلیل آزمایش جلوگیری کرده و نتیجه بهتر و دقیقتری به دست آورید.
سوالات متداول
آیا آزمایش پرولاکتین حتماً باید ناشتا باشد؟
ناشتا بودن اجباری نیست؛ اما برای دقت بیشتر آزمایش توصیه میشود از ۸ ساعت قبل چیزی به جز آب نخورید.
انجام آزمایش تیروئید صبح بهتر است یا فرقی ندارد؟
آزمایش تیروئید در هر ساعت قابل انجام است. اما با توجه به این که لازم است داروی تیروئید خود را بعد از آزمایش بخورید، بهتر است آن را صبح انجام دهید.
آیا استرس میتواند پرولاکتین را بالا نشان دهد؟
استرس و هیجان از مواد ممنوعه در آزمایش پرولاکتین هستند که سطح این هورمون را در بدن بالا میبرند.
قرص لووتیروکسین را قبل از آزمایش بخوریم یا بعدش؟
توصیه میشود مصرف قرص لووتیروکسین را به بعد از آزمایش موکول کنید تا نتیجه دقیقتری از آزمایش به دست آورید.
آیا میتوان آزمایش پرولاکتین و تیروئید را همزمان انجام داد؟
بله. انجام همزمان آزمایش تیروئید و پرولاکتین مانعی ندارد.
آیا ورزش قبل از آزمایش تیروئید مشکلی ایجاد میکند؟
ورزش قبل از آزمایش تیروئید مانعی ندارد. اما درصورتیکه میخواهید این آزمایش را همزمان با پرولاکتین انجام دهید، باید از ورزش خودداری کنید.
جمع بندی
رعایت چند نکته ساده اما مهم قبل از انجام آزمایش تیروئید و پرولاکتین منجر به دریافت نتیجه شفافتر خواهد شد. از آنجا که استراحت کافی، نبود استرس و فعالیت بدنی نقش مهمی در تنظیم هورمونهای پرولاکتین و تیروئید دارد، خوب است سادهترین راه را برای انجام آنها انتخاب کنید.
