بیماری دیابت ؛ هر آنچه که باید درباره دیابت بدانیم

انواع دیابت

دیابت قندی، که معمولاً به عنوان دیابت شناخته می‌شود، یک بیماری متابولیکی است که باعث بالا رفتن قند خون و تهدید سلامت افراد می‌شود. هورمون انسولین، قند را از خون به سلول‌ها منتقل می‌کند تا برای ایجاد انرژی ذخیره شود یا از آن استفاده شود. با دیابت، یا بدن شما به اندازه کافی انسولین تولید نمی‌کند یا نمی‌تواند از انسولین تولید شده به طور مؤثر استفاده کند.

قند خون بالای درمان نشده ناشی از دیابت می‌تواند به اعصاب، چشم‌ها، کلیه‌ها و سایر ارگان‌ها آسیب برساند.

انواع دیابت

 

چند نوع مختلف دیابت وجود دارد:

  • دیابت نوع ۱ یک بیماری خود ایمنی است. سیستم ایمنی بدن به سلول‌های موجود در لوزالمعده، جایی که انسولین ساخته شده است حمله و آنها را از بین می‌برد. هنوز مشخص نیست علت این حمله چیست. حدود ۱۰ درصد از مبتلایان به دیابت به این نوع از دیابت مبتلا هستند.
  • دیابت نوع ۲ هنگامی رخ می‌دهد که بدن شما در برابر انسولین مقاوم شود و قند در خون شما ایجاد می‌شود.
  • پیش دیابت هنگامی رخ می‌دهد که قند خون شما بالاتر از حد طبیعی باشد، اما این بالا بودن مقدار قند خون برای تشخیص دیابت نوع ۲ آنقدر کافی نیست.
  • دیابت حاملگی قند خون بالا در دوران بارداری است. هورمون‌های انسداد انسولین تولید شده توسط جفت یا پلاسنتا (اندامی که جریان خون مادر را از جریان خون جنین جدا می‌کند ولی امکان مبادله مواد غذایی و فضولات را فراهم می‌آورد) باعث این نوع دیابت می شود.

یک بیماری نادر به نام دیابت بیضه مربوط به دیابت نیست، اگرچه دارای نام مشابهی است. این بیماری ناشی از کمبود هورمون هیپوفیز وازوپرسین است که این هورمون عملکرد کلیه را تنظیم می‌کند. این وضعیتی متفاوت است که در اثر آن کلیه‌های شما مایعات زیادی را از بدن شما خارج می‌کنند.

هر نوع دیابت علائم، دلایل و درمان‌های منحصر به فردی دارد.

علائم بیماری دیابت

علائم دیابت

علائم دیابت در اثر افزایش قند خون ایجاد می‌شوند.

علائم عمومی

علائم عمومی دیابت شامل موارد زیر است:

  • افزایش گرسنگی
  • تشنگی
  • کاهش وزن
  • تکرر ادرار
  • تاری دید
  • خستگی شدید
  • زخم‌هایی که بهبود نمی‌یابند

علائم در مردان

علاوه بر علائم عمومی دیابت، مردان مبتلا به دیابت ممکن است دچار کاهش فشار جنسی، اختلال نعوظ (ED) و قدرت عضلانی ضعیف شوند.

علائم در زنان

زنان مبتلا به دیابت همچنین ممکن است علائمی مانند عفونت ادراری، عفونت کپکی و خشکی و خارش پوست داشته باشند.

دیابت نوع ۱

علائم دیابت نوع ۱ می‌تواند شامل موارد زیر باشد:

  • گرسنگی شدید
  • تشنگی
  • کاهش وزن ناخواسته
  • تکرر ادرار
  • تاری دید
  • خستگی

همچنین ممکن است منجر به تغییر خلقی شود.

بیماری دیابت نوع ۲

علائم دیابت نوع ۲ می‌تواند شامل موارد زیر باشد:

  • گرسنگی شدید
  • عطش
  • افزایش ادرار
  • تاری دید
  • خستگی
  • زخم‌هایی که به کندی بهبود می‌یابند

همچنین ممکن است باعث عفونت‌های مکرر شود. این بدان دلیل است که بالا رفتن سطح گلوکز باعث بهبودی بدن می‌شود.

دیابت بارداری

بیشتر زنان مبتلا به دیابت بارداری علائمی ندارند. این بیماری اغلب در طی یک آزمایش معمولی قند خون یا آزمایش تحمل گلوکز خوراکی که معمولاً بین هفته های ۲۴ و ۲۸ حاملگی انجام می‌شود، تشخیص داده می‌شود.

در موارد نادر، یک زن مبتلا به دیابت بارداری نیز افزایش عطش یا ادرار را تجربه خواهد کرد.

علت بیماری دیابت

علت دیابت

دلایل مختلفی با هر نوع دیابت مرتبط است.

دیابت نوع ۱

پزشکان دقیقا نمی‌دانند چه عواملی باعث ابتلا به دیابت نوع یک می شود. به دلایلی، سیستم ایمنی بدن به اشتباه به سلول‌های بتای تولید کننده انسولین در لوزالمعده حمله کرده و آنها را بین می‌برند.

ممکن است ژن‌ها در برخی افراد نقش داشته باشند. همچنین ممکن است یک حمله ویروسی سیستم ایمنی بدن را از کار بیندازد.

دیابت نوع ۲

دیابت نوع دو از ترکیبی از ژنتیک و عوامل سبک زندگی ناشی می‌شود. اضافه وزن یا چاقی، خطر شما را نیز افزایش می‌دهد. تحمل وزن اضافی، به ویژه در شکم، باعث می‌شود سلول‌های شما در برابر اثر انسولین بر قند خون شما مقاومت بیشتری نشان دهند.

این شرایط در خانواده ها جاری است. اعضای خانواده ژن‌هایی را به اشتراک می‌گذارند که احتمال ابتلا به دیابت نوع دو و اضافه وزن را به دنبال می‌آورد.

دیابت بارداری

دیابت حاملگی نتیجه تغییرات هورمونی در دوران بارداری است. جفت (در بالا در مورد آن توضیح داده شد) هورمون‌هایی تولید می‌کند که باعث می‌شود سلول‌های یک زن باردار نسبت به اثر انسولین حساس‌تر شوند. این می‌تواند باعث بالا رفتن قند خون در دوران بارداری شود.

زنانی که هنگام بارداری اضافه وزن دارند یا در دوران بارداری وزن زیادی به دست می‌آورند، احتمال ابتلا به دیابت حاملگی را دارند.

عوامل خطر بیماری دیابت

اضافه وزن

برخی عوامل، خطر ابتلا به دیابت را افزایش می‌دهند.

دیابت نوع ۱

اگر کودک یا نوجوان هستید ، والدین یا خواهر یا برادرتان مبتلا هستند، یا ژن‌های خاصی را همراه با این بیماری حمل می‌کنید، احتمال ابتلای شما به دیابت نوع ۱ مبتلا زیاد است،

دیابت نوع ۲

اگر موارد زیر را داشته باشید خطر ابتلای شما به دیابت نوع دو افزایش می‌یابد:

  • اضافه وزن
  • سن ۴۵ سال یا بیشتر
  • پدر و مادر یا خواهر و برادر با این شرط داشتن
  • فعال نبودن از نظر فیزیکی و جسمی
  • داشتن دیابت حاملگی
  • داشتن پیش دیابت
  • فشار خون بالا، کلسترول بالا یا تری‌گلیسیرید بالا
  • تبار آمریکایی آفریقایی، اسپانیایی یا آمریکای لاتین، بومی آلاسکا، اقیانوس آرام، بومی آمریکایی یا آمریکای آسیایی داشتن

بیماری دیابت بارداری

اگر موارد زیر را داشته باشید خطر ابتلای شما به دیابت بارداری افزایش می‌یابد:

  • اضافه وزن
  • سن بالای ۲۵ سال
  • ابتلا به دیابت بارداری در طی بارداری قبلی
  • به دنیا آوردن نوزادی به وزن بیش از ۹ پوند (۴ کیلوگرم)
  • داشتن سابقه خانوادگی دیابت نوع ۲
  • سندرم تخمدان پلی‌کیستیک (PCOS)

عوارض دیابت

عوارض دیابت

قند خون بالا به بدن و اندام شما آسیب می‌رساند. هر چقدر قند خون شما بیشتر باشد و با آن زندگی کنید، خطرات عوارض بیشتر می‌شوند.

عوارض مرتبط با دیابت عبارتند از:

  • بیماری قلبی، حمله قلبی و سکته مغزی
  • نوروپاتی (بیماری یا اختلال عملکرد یک یا چند عصب محیطی که به طور معمول باعث بی‌حسی یا ضعف می‌شود)
  • نفروپاتی (نفروپاتی دیابتی نوعی بیماری پیشرونده کلیه است که ممکن است در افرادی که مبتلا به دیابت هستند، رخ دهد)
  • رتینوپاتی و از بین رفتن دید (رتینوپاتی دیابتی شرایطی است که در نتیجه آسیب عروق خونی شبکیه در افراد مبتلا به دیابت رخ می‌دهد)
  • از دست دادن شنوایی
  • آسیب‌های پا مانند عفونت‌ها و زخم‌هایی که بهبود نمی‌یابند
  • شرایط پوستی مانند عفونت‌های باکتریایی و قارچی
  • افسردگی
  • زوال عقل

دیابت بارداری

دیابت بارداری کنترل نشده می‌تواند منجر به مشکلاتی شود که هم مادر و هم کودک را تحت تأثیر قرار دهد.

عوارض موثر بر کودک می‌تواند شامل موارد زیر باشد:

  • تولد زودرس
  • وزن بالاتر از حد طبیعی هنگام تولد
  • افزایش خطر ابتلا به دیابت نوع ۲
  • قند خون پایین
  • زردی
  • جنین مرده

ممکن است مادر عوارضی مانند فشار خون بالا (پره اکلامپسی) یا دیابت نوع ۲ ایجاد کند. او همچنین ممکن است نیاز به زایمان سزارین داشته باشد.

خطر ابتلا به دیابت حاملگی مادر در بارداریهای بعدی نیز افزایش می یابد.

درمان بیماری دیابت

انسولین

پزشکان بیماری دیابت را با چند داروی متفاوت درمان می‌کنند. برخی از این داروها از طریق دهان و برخی دیگر به صورت تزریق در دسترس هستند.

دیابت نوع ۱

انسولین درمان اصلی دیابت نوع ۱ است. این جایگزین هورمونی می‌شود که بدن شما قادر به تولید آن نیست.

چهار نوع انسولین وجود دارد که بیشتر مورد استفاده قرار می‌گیرند. در ادامه در مورد اینکه آنها با چه سرعتی شروع به کار می‌کنند و اثر آنها تا چه مدت ادامه می‌یابد خواهید خواند:

  • انسولین سریع‌الاثر ظرف ۱۵ دقیقه شروع به کار می‌کند و اثرات آن ۳ تا ۴ ساعت دوام می‌آورند.
  • انسولین کوتاه اثر در طی ۳۰ دقیقه شروع به کار می‌کند و اثرات آن ۶ تا ۸ ساعت به طول می انجامند.
  • انسولین متوسط الاثر ​​در طی ۱ تا ۲ ساعت شروع به کار می‌کند و اثرات آن ۱۲ تا ۱۸ ساعت به طول می‌انجامند.
  • انسولین طولانی اثر چند ساعت پس از تزریق شروع به کار می‌کند و اثرات آن ۲۴ ساعت یا بیشتر طول می کشند.

دیابت نوع ۲

رژیم غذایی و ورزش می‌تواند به برخی از افراد در مدیریت دیابت نوع ۲ کمک کند. اگر تغییرات سبک زندگی برای کاهش قند خون کافی نباشد، لازم خواهد شد که دارو مصرف کنید.

این داروها قند خون شما را به روش‌های مختلفی پایین می‌آورند:

انواع دارو نحوه کار آنها مثال‌ها
مهار کننده‌های آلفا گلوکزیداز آهسته کردن تجزیه قند و مواد غذایی نشاسته‌ای بدن آکاربوس(پرکوس) و میگلیتول (گلایست)
بیگوانیدها میزان گلوکز کبد را کاهش می‌دهد متفورمین (گلوکوفاژ)
مهارکننده‌های  DPP-4 قند خون خود را بهبود بخشیده بدون آنکه خیلی پایین بیاورد لیناگلیپتین(تراجنتا) ، ساکساگلیپتین (آنگلیزا)  و سیتاگلیپین (جانوویا)
پپتیدهای شبه گلوکاگون نحوه تولید انسولین بدن را تغییر می‌دهد دولاگلوتاید (ترولیسیتی)، اگزناتاید (بایتا) و لیراگلوتاید (ویکتوزا)
مگلیتینیدها لوزالمعده را تحریک می‌کند تا انسولین بیشتری آزاد شود ناتگلینید (استارلیکس) و رپاگلینید (پراندین)
مهار کننده‌های  SGLT2 گلوکز بیشتری را با ادرار رها می‌کند کاناگلیفلوزین (آنوکانا) و داپاگلیفلوزین  (فارزیکا)
سولفونیل اوره لوزالمعده را تحریک می‌کند تا انسولین بیشتری آزاد شود گلیبورید (دیابتا، گلیناز)، گلیپیزید (گلوکوترول) و گلیمپرید (آماریل)
تیازولیدین دیون کمک می‌کند تا انسولین بهتر کار کند پیوگلیتازون  (آکتوز)
و روزیگلیتازون (آواندیه)

 

شما ممکن است نیاز به مصرف بیش از یکی از این داروها داشته باشید. برخی از افراد مبتلا به دیابت نوع ۲ نیز انسولین مصرف می‌کنند.

دیابت بارداری

باید در طول بارداری روزانه چندین بار قند خون خود را کنترل کنید. اگر زیاد باشد، تغییر رژیم غذایی و ورزش ممکن است برای کاهش آن کافی نباشد.

طبق گفته‌های کلینیک مایو (کلینیک مایو یک مرکز علمی دانشگاهی غیر انتفاعی آمریکایی است که در روچستر، مینی‌سوتا مستقر است و بر روی یکپارچه‌سازی بالینی، آموزش و تحقیقات متمرکز است) حدود ۱۰ تا ۲۰ درصد از زنان مبتلا به دیابت حاملگی برای کاهش قند خون به انسولین نیاز دارند. انسولین برای کودک در حال رشد بی‌خطر است.

بیماری دیابت و رژیم غذایی

دیابت و رژیم غذایی

تغذیه سالم بخش اصلی مدیریت دیابت است. در بعضی موارد، تغییر رژیم غذایی ممکن است برای کنترل بیماری کافی باشد.

دیابت نوع ۱

میزان قند خون شما بر اساس انواع غذاهایی که می‌خورید بالا می‌رود یا می‌افتد. غذاهای نشاسته‌ای یا قندی باعث می‌شوند سطح قند خون به سرعت افزایش یابد. پروتئین و چربی باعث افزایش تدریجی بیشتری می‌شوند.

تیم پزشکی شما ممکن است توصیه کند مقدار کربوهیدرات‌هایی را که هر روز می‌خورید محدود کنید. همچنین باید میزان مصرف کربوهیدرات را با دوزهای انسولین خود متعادل کنید.

با یک متخصص تغذیه کار کنید که می‌تواند به شما در طراحی یک برنامه غذایی دیابت کمک کند. به دست آوردن تعادل مناسب پروتئین، چربی و کربوهیدرات می‌تواند به شما در کنترل قند خون کمک کند.

دیابت نوع ۲

خوردن انواع مناسب غذاها هم می‌تواند قند خون شما را کنترل کند و هم در کاهش وزن اضافی موثر باشد.

مقدار کربوهیدرات بخش مهمی از خوردن غذا برای دیابت نوع ۲ است. یک متخصص تغذیه می‌تواند به شما کمک کرده و  تشخیص دهد که در هر وعده غذایی چقدر کربوهیدرات وجود دارد.

به منظور ثابت نگه داشتن قند خون، سعی کنید وعده‌های غذایی کوچک را در طول روز میل کنید. بر غذاهای سالم مانند مواردی که در زیر می‌آید پافشاری داشته باشید:

  • میوه‌ها
  • سبزیجات
  • غلات کامل
  • پروتئین بدون چربی مانند مرغ و ماهی
  • چربی‌های سالم مانند روغن زیتون و آجیل

برخی غذاهای دیگر می‌توانند تلاش برای کنترل قند خون را تحت تأثیر قرار داده و آن اثر کنترل آن را کاهش دهند. غذاهای مورد نظر را در صورت ابتلا به دیابت پیدا کنید.

دیابت بارداری

خوردن یک رژیم غذایی متعادل برای شما و نوزادتان در طی این نه ماه مهم است. انتخاب مناسب مواد غذایی همچنین می‌تواند در جلوگیری از استفاده از داروهای دیابت به شما کمک کند.

حواستان به مقادیر غذای خود باشد و غذاهای شیرین یا شور را محدود کنید. اگرچه برای تغذیه کودک در حال رشد خود به مقداری قند احتیاج دارید، اما باید از خوردن زیاد آن خودداری کنید.

در نظر داشته باشید که با کمک یک متخصص تغذیه، برنامه غذایی مناسب فراهم کنید. متخصصان تغذیه اطمینان حاصل می‌کنند که رژیم غذایی شما ترکیب مناسبی از مواد مغذی را داشته باشد.

تشخیص بیماری دیابت

آزمایش قند خون

هر کسی که علائم دیابت دارد یا در معرض خطر این بیماری است باید آزمایش شود. زنان به طور مرتب در سه ماهه دوم یا سوم بارداری از نظر دیابت بارداری مورد آزمایش قرار می‌گیرند.

پزشکان از آزمایش‌های زیر برای تشخیص و پیش‌بینی و دیابت استفاده می‌کنند:

  • آزمایش قند خون ناشتا (FPG) قند خون شما را بعد از ۸ ساعت ناشتا اندازه‌گیری می‌کند.
  • آزمایش A1C تصویری از میزان قند خون شما در طی ۳ ماه گذشته را نشان ارائه می‌دهد.

برای تشخیص دیابت حاملگی، پزشک میزان قند خون شما را بین هفته‌های ۲۴ و ۲۸ بارداری شما آزمایش می‌کند.

  • در طی آزمایش چالش گلوکز خون، قند خون شما یک ساعت پس از نوشیدن یک مایع قندی بررسی می‌شود.
  • در طی آزمایش ۳ ساعته تحمل گلوکز، قند خون شما بعد از نخوردن و نیاشامیدن در طول شب بررسی می‌شود.

هرچه زودتر به علائم دیابت پی ببرید، زودتر می‌توانید درمان را شروع کنید.

پیشگیری از دیابت

دیابت نوع ۱ قابل پیشگیری نیست زیرا ناشی از ایجاد مشکل در سیستم ایمنی بدن است. برخی از دلایل دیابت نوع ۲، مانند ژن یا سن شما نیز تحت کنترل شما نیستند.

با این وجود بسیاری دیگر از عوامل خطر دیابت قابل کنترل هستند. اکثر راهکارهای پیشگیری از دیابت شامل تنظیمات ساده در برنامه غذایی و معمولی بدن شماست.

اگر به پیش دیابت مبتلا شده‌اید، در اینجا مواردی وجود دارد که می توانید برای به تأخیر انداختن یا جلوگیری از دیابت نوع ۲ انجام دهید:

  • حداقل ۱۵۰ دقیقه در هفته ورزش هوازی، مانند پیاده‌روی یا دوچرخه‌سواری انجام دهید.
  • چربی‌های اشباع و ترانس به همراه کربوهیدرات‌های تصفیه شده را از برنامه غذایی خود جدا کنید.
  • بیشتر میوه، سبزیجات و غلات کامل بخورید.
  • لقمه‌های کوچک‌تری بخورید.
  • اگر اضافه وزن دارید یا چاق هستید، سعی کنید ۷ درصد از وزن بدن خود را کاهش دهید.

دیابت در بارداری

دیابت در بارداری

زنانی که هرگز به دیابت مبتلا نشده‌اند ممکن است به طور ناگهانی در بارداری دچار دیابت حاملگی شوند. هورمون‌های تولید شده توسط جفت (در بالا توضیح داده شد) می‌توانند بدن شما را در برابر اثرات انسولین مقاوم‌‎تر کنند.

برخی از زنانی که قبل از شروع بارداری به دیابت مبتلا بودند، آن را با خود به بارداری منتقل می‌کنند. به این دیابت قبل از حاملگی گفته می‌شود.

دیابت حاملگی باید بعد از زایمان از بین برود، اما این امر احتمال ابتلا به دیابت را به میزان قابل توجهی افزایش می‌دهد.

براساس اعلام فدراسیون بین‌‎المللی دیابت (IDF) ، حدود نیمی از زنان مبتلا به دیابت بارداری طی ۵ تا ۱۰ سال از زایمان به دیابت نوع ۲ مبتلا می‌شوند.

ابتلا به دیابت در دوران بارداری همچنین می‌تواند عوارضی مانند زردی یا مشکلات تنفسی را برای نوزاد شما ایجاد کند.

اگر به دیابت قبل از حاملگی یا حاملگی مبتلا شده‌اید، برای جلوگیری از عوارض به نظارت ویژه احتیاج دارید.

بیماری دیابت در کودکان

دیابت در کودکان

کودکان می‌توانند مبتلا به دیابت نوع ۱ و نوع ۲ شوند. کنترل قند خون به ویژه در جوانان بسیار حائز اهمیت است، زیرا این بیماری می‌تواند به اندام‌های مهمی مانند قلب و کلیه آسیب برساند.

دیابت نوع ۱

شکل خود ایمنی دیابت اغلب در کودکی شروع می‌شود. یکی از علائم اصلی آن افزایش ادرار است. کودکان مبتلا به دیابت نوع ۱ بعد از آموزش توالت رفتن، ممکن است شروع به خیس کردن تخت کنند.

تشنگی شدید، خستگی و گرسنگی نیز از علائم بیماری است. مهم است که کودکان مبتلا به دیابت نوع ۱ فوراً تحت درمان قرار بگیرند. این بیماری می‌تواند باعث قند خون و کم آبی بدن شود که می‌تواند در طبقه‌بندی موارد اضطراری پزشکی باشد.

دیابت نوع ۲

دیابت نوع ۱ قبلاً “دیابت نوجوان” نامیده می‌شد، زیرا دیابت نوع ۲ در کودکان بسیار نادر بود. اکنون که تعداد بیشتری از کودکان اضافه وزن دارند یا چاق هستند، دیابت نوع ۲ در این گروه سنی شایع‌تر است.

طبق گفته کلینیک مایو (در مورد این کلینیک در بالا توضیح داده شد)، حدود ۴۰ درصد از کودکان مبتلا به دیابت نوع ۲ علائم ندارند. این بیماری اغلب در طی معاینه فیزیکی تشخیص داده می‌شود.

دیابت نوع ۲ درمان نشده می‌تواند باعث عوارض مادام‌العمر از جمله بیماری‌های قلبی، بیماری کلیوی و کوری شود. تغذیه سالم و ورزش می‌تواند به کودک شما کمک کند قند خون خود را مدیریت کرده و از بروز این مشکلات جلوگیری کند.

دیابت نوع ۲ در جوانان شیوع بیشتری دارد.

واقعیت‌های مهم

برخی از انواع دیابت – مانند نوع ۱ – ناشی از عواملی هستند که خارج از کنترل شما هستند. برخی دیگر – مانند نوع ۲ – با انتخاب بهتر مواد غذایی و تغذیه، افزایش فعالیت و کاهش وزن قابل پیشگیری هستند.

در مورد خطرات احتمالی دیابت با پزشک خود صحبت کنید. اگر در معرض خطر هستید، قند خون خود را آزمایش کرده و از توصیه‎‌های پزشک برای مدیریت قند خون خود پیروی کنید.

ممکن است شما دوست داشته باشید

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

*

code