گیاه خرفه و هرآنچه که درباره آن باید بدانید، از خواص تا مضرات

گیاه خرفه یکی از انواع سبزیجات برگ سبز است که درصد کمتری از افراد آن را می شناسند. در واقع همه ما این گیاه را کنار جوی‌ها، مزارع و باغچه‌ها مشاهده کرده‌ایم، اما آن را یک علف هرز تلقی کرده و از خاک کشیده‌ایم. شاید باور نکنید که همین علف هرز یکی از مفیدترین سبزیجات با خواص درمانی بیشمار است. خرفه سرشار از مواد مغذی و معدنی نظیر ویتامین‌ها، آهن، منیزیم، پتاسیم، کلسیم و… است.

از بین خواص خرفه می‌توان به کاهش وزن، زیبایی پوست، کمک به سلامت قلب، کمک به رشد کودکان، درمان مشکلات گوارشی، تقویت بینایی و… اشاره کرد. هدف از این نوشتار معرفی گیاه خرفه، خواص خرفه و مضرات خرفه است. اگر به سلامتی خود اهمیت می دهید، مدتی را به خواندن این نوشتار اختصاص دهید تا از فواید این گیاه شگفت انگیز بهره مند شوید.

خُرفه چیست؟

خرفه در واقع نوعی گیاه است که از ارزش غذایی بالایی برخوردار است. گیاه خرفه در گذشته به صورت خودرو در کنار مزارع و جوی‌ها می‌رویید، از این رو مردم آن را نوعی علف هرز تلقی می کردند و از خاک می کشیدند. اما بعدها که به خواص این گیاه پی بردند نه تنها آن را دور نریختند بلکه به تدریج با تهیه بذر آن، اقدام به کاشت و پرورش آن کردند.

امروزه از خرفه به عنوان یک سبزی خوشمزه و مفید در انواع غذاها به صورت خام و پخته استفاده می‌شود. مشخصات این گیاه به شرح زیر است:

خواص و مضرات خرفه

  • خرفه گیاهی یکساله است
  • نام علمی این گیاه(Portulaca.oleracea) است.
  • این گیاه متشکل از برگ‌های گوشتی سبز، ساقه‌های کوچک قرمز، گل‌ها و تخم خرفه است.
  • این گیاه به صورت خودرو با ساقه‌هایی گسترده در سطح زمین می‌روید، اما در نوع پرورشی خود با ۳۰ سانتیمتر طول، ساقه‌هایی ضخیم و گل‌های ریز زرد می روید.
  • حدود ۹۳% درصد از این گیاه را آب تشکیل می‌دهد.
  • گفته شده که گیاه خرفه نوعی از گیاهان بومی مدیترانه است، اما امروزه در مناطقی نظیر اروپا، آسیا، آفریقا و خاورمیانه و… نیز استفاده می‌شود.
  • تمامی اجزا خرفه از برگ‌ها گرفته تا ساقه، گل‌ها و بذر آن خوراکی هستند و دارای خواص دارویی و درمانی در طب سنتی هستند.
  • این گیاه مزه‌ای ترش و نسبتاً شور دارد.
  • خرفه از طریق بذر تکثیر می‌شود.
  • خرفه از جمله گیاهانی است که تقریباً با هر خاکی سازگاری دارد، به گونه‌ای که در انواع خاک‌های شور و خالی از مواد مغذی نیز می‌روید.
  • نوع خودروی این گیاه در کنار مزارع، شنزار، باغچه‌ها و جویبار‌ها می‌روید و در گذشته نوعی علف هرز تلقی می‌شده است.

تاریخچه خرفه

مورخان پی برده‌اند که خرفه به عنوان یک سبزی، ادویه و داروی گیاهی در مصر باستان و قرون وسطی در انگلستان مصرف شده است. حتی نام خرفه در بسیاری از نسخه‌های پزشکی کشورهایی نظیر اسپانیا، مکزیک و فرانسه وجود دارد.

گفته شده که در گذشته از گیاه خرفه در مواردی چون باطل کردن سحر و جادو نیز استفاده شده است. آنان با این اعتقاد که خرفه می تواند ارواح شیطانی را دور کند، مقداری از آن را در محل خواب خود قرار می‌دادند حتی سربازان جنگ نیز جهت جلوگیری از کابوس و خواب‌های آشفته  مقداری از آن را همراه خود داشتند. برخی نیز بر این باور بودند که خرفه برای آنان شانس و اقبال به همراه می آورد.

خواص خرفه

امروزه از خرفه به عنوان نوعی از سبزیجات خوراکی در انواع غذاها به صورت خام و پخته استفاده می‌شود. در واقع خرفه یک علف هرز مغذی محسوب می‌شود که از ارزش غذایی بالایی برخوردار است و همچنین خواص درمانی فوق‌العاد‌ای برای درمان و جلوگیری از بیماری‌ها دارد. در ادامه این نوشتار به برخی از خواص خرفه اشاره کرده‌ایم.

خواص خرفه

کمک به سلامت قلب

اسید‌های چرب امگا۳ برای سلامت قلب بسیار مفید هستند. این چربی‌های مفید در راستای متعادل کردن کلسترول بد خون، در بدن فعالیت می‌کنند و آن را تنظیم می‌کنند. از آنجایی که بدن به تنهایی قادر به تولید این نوع چربی‌ها نیست باید از طریق مواد غذایی حاوی چربی‌های امگا۳ آن را به بدن برسانیم و خطر بیماری‌های قلبی و عروقی را از خود دور کنیم.

گیاه خرفه حاوی مقادیر اسیدهای چرب امگا ۳ است و مصرف آن بسیار به سلامت قلب کمک می کند. اگر به سلامت قلب و عروق خود اهمیت می‌دهید حتماً خرفه را به سبد غذایی خود اضافه کنید.

کاهش وزن

 خرفه حاوی فیبر بالا و کالری کم است از این رو در کاهش وزن بسیار موثر است. فیبر موجود در خرفه در افراد ایجاد سیری کرده و مانع از پرخوری می‌شود. اگر به دنبال راهی برای کاهش وزن خود هستید می‌توانید خرفه را به مواد غذایی خود به صورت خام یا پخته اضافه کنید. خرفه از میزان کالری کمی برخوردار است و کمک می‌کند تا رژیم سالم‌تری داشته باشید.

کمک به رشد کودکان

تحقیقات نشان می‌دهند که اسیدهای چرب امگا۳ در بدن کودکان، آنان را از بروز اختلالاتی چون اوتیسم، بیش فعالی و… در امان می‌دارند. شما می‌توانید با مشورت پزشک و اطلاع از خواص و مضرات خرفه آن را به رژیم غذایی کودکان اضافه کنید.

درمان مشکلات گوارشی

یکی دیگر از خواص گیاه خرفه کمک به مشکلات گوارشی است. برخی از افراد به گیاهان دارویی اعتقاد ندارن و آنان را نادیده می‌گیرند، شاید این به علت بی‌خبر بودن از خواص درمانی گیاهانی مانند خرفه است. خرفه از ترکیبات آلی نظیر اسید مالیک، آلانین، دوپامین و… برخوردار است. سالیان زیادی است در طب سنتی چینی از خرفه به عنوان یک درمانگر اثر بخش در بیماری‌های چون اسهال، خونریزی روده، بواسیر، اسهال خونی و برخی دیگر از بیماری‌های روده‌ای استفاده می شود.

محافظت از پوست

در بین خواص خرفه می‌توان به درمان بیماری‌های پوستی اشاره کرد. خرفه حاوی مقادیر بالای ویتامین A است و استفاده موضعی آن در مواردی چون نیش زدگی زنبور و التهاب پوست بسیار اثربخش بوده است. خرفه در مواردی مانند از بین بردن لکه‌های پوستی مانند جای زخم و جوش، کاهش چین و چروک، و… نیز درمانگر است.

جلوگیری از سرطان

امروزه سرطان یکی از ناگوارترین و بیرحم‌ترین بیماری‌ها در سراسر جهان است. رژیم غذایی سالم مهمترین رکن در پیشگیری از چنین بیماری‌ است. سبزیجات و گیاهان دارویی بیشماری برای جلوگیری از سلول‌های سرطانی موجود هستند، فقط باید آنان را شناخت و در رژیم غذایی خود گنجاند. گیاه خرفه از جمله این سبزیجات به شمار می رود که حاوی مقادیر بالایی از ویتامین‌های A و C است. این ویتامین‌ها با خاصیت آنتی اکسیدانی خود در متوقف کردن رشد سلول‌های سرطانی بسیار موثر هستند.

گیاه خرفه

تقویت بینایی

همانطور که گفتیم خرفه حاوی مقادیر بالای ویتامین A  و همینطور بتاکاروتن است. ویتامین آ از جمله ویتامین‌های ضروری برای تقویت بینایی است و برای دریافت آن نیازمند مصرف سبزیجات حاوی این ویتامین هستیم. در دنیای دیجیتالی امروز و استفاده مکرر از موبایل و کامپیوتر، چشم‌ها بیشتر در معرض بیماری و ضعف قرار می‌گیرند. در چنین شرایطی مصرف سبزیجات حاوی ویتامین‌های تقویت کننده چشم بسیار توصیه می شود.

اگر به سلامت بینایی خود اهمیت می دهید از خواص خرفه بهره بگیرید شما می‌توانید از خرفه در انواع سوپ‌ها استفاده کنید.

تقویت استخوان‌ها

پوکی استخوان از جمله بیماری‌هایی ست که با تغذیه ما در ارتباط است، برای جلوگیری از چنین بیماریی باید مواد غذایی که سرشار از کلسیم و مواد معدنی هستند در سبد غذایی خود بگنجانیم. گیاه خرفه حاوی مقادیر بالایی از کلسیم، منیزیم، آهن و منگنز است. این گیاه از بهترین سبزیجات برای جلوگیری از روند پوکی استخوان و رشد بافت استخوان است.

کمک به گردش خون

آهن و مس از جمله مواد معدنی ضروری برای گردش خون در بدن هستند، این مواد با افزایش گلبول‌های قرمز روند گردش خون در بدن را تسریع می بخشند. خرفه منبع خوب آهن و مس ضروری برای بدن است. توصیه میکنیم پیش از مصرف هر نوع گیاه دارویی درباره خواص و مضرات آن به خوبی تحقیق کنید. این نوشتار خواص و مضرات خرفه را به شما ارائه می دهد.

ارزش غذایی گیاه خرفه

لیست زیر ارزش غذایی خرفه را به شکل هر ۱۰۰ گرم خرفه حاوی چند درصد از ویتامین‌ها و مواد مغذی روزانه بدن است.

  • ویتامین آ: ۲۶ درصد
  • ویتامین سی: ۳۵ درصد
  • منیزیم: ۱۷ %
  • منگنز: ۱۵ %
  • آهن: ۱۱ %
  • کلسیم: ۱۱%
  • پتاسیم: ۱۴ %

بد نیست بدانید گیاه خرفه  دارای مقادیر کمی از ویتامین‌های B1، B2 و B3 است. همچنین حاوی مقدار اندکی از فولات، مس و فسفر و مقادیر بالایی از اسیدهای چرب امگا ۳ است.

خرفه منبع آنتی اکسیدان‌ها و ویتامین‌ها

آنتی اکسیدان‌ها و ویتامین‌های موجود در خرفه به شرح زیر می باشند.

  • ویتامین   C: خرفه حاوی مقادیر بالای ویتامین C  است. این ویتامین در سلامت پوست و تقویت استخوان‌ها کاربرد دارد.
  • ویتامین E: خرفه منبع خوب ویتامین E  است. این ویتامین در راستای جلوگیری از آسیب به غشای سلولی در بدن فعالیت می کند.
  • ویتامین A: این گیاه مغذی سرشار از ویتامین آ است. این ویتامین از ویتامین‌های ضروری برای سلامت چشم است.
  • گلوتاتیون: این یکی از آنتی اکسیدان‌های موجود در سبزی خرفه است که وظیفه آن محافظت از سلول‌های بدن است.
  • ملاتونین: خرفه از ملاتونین نیز برخوردار است. یکی از وظایف ملاتونین کمک به خواب راحت است.
  • بتالائین: گیاه خرفه در ساخت این نوع آنتی اکسیدان نقش بسزایی دارد.

موارد مصرف خرفه

  • خرفه نوعی از سبزیجات است و می توان آن را در انواع سوپ‌ها و سالاد‌ها استفاده کرد.
  • در مواردی هم از خرفه در خوراک‌های گوشت استفاده می‌شود، خرفه طعم گوشت را بهتر می‌کند. همچنین برخی برای پخت نان آن را به خمیر اضافه می کنند.
  • می‌توان گفت خرفه گیاهی همه فن حریف است و کاربرد‌های متفاوتی دارد. علاوه بر کاربرد آن در آشپزی و پخت و پز، در کشورهایی مانند چین و هندوستان از آن به عنوان یک گیاه درمانگر استفاده می‌کنند.
  • می‌توان از خرفه به مانند سبزیجات دیگر در انواع ساندویچ، سوپ و سالاد استفاده کرد.

برخی دیگر از خواص درمانی گیاه خرفه

  • خرفه ادرار آور، تب بر و گیاهی است که خون را تصفیه می کند.
  • سوزش معده را تسکین می بخشد و کرم معده را از بین می برد.
  • خرفه برای کسانی که از مشکل دیابت رنج می برند نیز بسیار کمک کننده است. می توان گفت خرفه و دیابت بسیار بهم مرتبط هستند.
  • گیاه خرفه برای اسهال چاره ساز است و میکروب روده را دفع می‌کند.
  • ضماد این گیاه در موارد نیش زدگی زنبور و مار نیز کاربرد دارد.
  • خرفه خشک نیز در درمان بیماری‌های بسیاری مانند دیابت، اسهال، زیگیل‌های پوستی و… بسیار اثر بخش است.

خرفه و دیابت

مضرات خرفه

در کنار خواص خرفه و فواید آن برای سلامتی نیز مضرات و ممنوعیت‌هایی در مصرف آن وجود دارد. از آنجایی که خرفه حاوی اگزالات است و اگزالات باعث تشکیل سنگ کلیه می‌شود برای افرادی که از مشکل سنگ کلیه رنج می‌برند مضر است این افراد باید از مصرف خرفه بپرهیزند.

اگزالات یکی از مضرات خرفه است و با وجود آن برخی از افراد باید از خوردن این گیاه بپرهیزند. اگزالات خواص ضد تغذیه‌ای دارد و ممکن است مانع از جذب مواد معدنی مانند کلسیم و منیزیم در بدن شود. وجود اگزالات نمی‌تواند شما را از خواص درمانی بی‌نظیر خرفه محروم کند. شما می‌توانید آن را همراه با ماست میل کنید، چرا که ماست مقدار اگزالات در خرفه را در حد چشمگیری کاهش می دهد.

یکی دیگر از روش‌های کاهش اگزالات موجود در گیاه خرفه پختن آن در آب جوش است. اب جوش اگزالات را تا حد چشمگیری کاهش می دهد.

کلام آخر

در این نوشتار شما با خرفه، خواص خرفه و مضرات آن آشنا شدید. برخی به خواص دارویی و درمانی گیاهان و سبزیجات اعتقادی ندارند از این رو آنها را نادیده می‌گیرند این به این علت است که با فواید گیاهان دارویی برای بدن شناختی ندارند و نمی دانند که چقدر برای سلامتی بدنشان مفید است.

 گاهی یک گیاه دارویی مانند خرفه می تواند بیماری‌های پیش افتاده‌ای مانند اسهال خفیف، سوزش معده، کهیر و… را به راحتی درمان کنند. در این نوشتار به خوبی در باره خواص و مضرات خرفه توضیح داده شده است شما می توانید آن را مطالعه کنید و از خواص بی نظیر آن در رژیم غذایی خود بهره بگیرید با ذکر این نکته که برای بیماری‌های مانند دیابت، کلسترول خون حتما با پزشک معالج خود مشورت داشته باشید.

ممکن است شما دوست داشته باشید

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

*

code